Xin việc ở Nhật: Những điều cần biết về các công ty không-có-thưởng

Khi đi xin việc ở Nhật, đối với nhiều người, ngoài lương ra thì tiền thưởng – bonus cũng là 1 tiêu chí rất quan trọng khi chọn công ty ở Nhật. “Sống bằng lương giàu bằng thưởng”, câu nói quen thuộc của người Việt chúng ta chắc cũng giống ít nhiều khi đi làm ở Nhật. Tuy vậy, gần đây số lượng những công ty thưởng ít hoặc thậm thí không có thưởng lại tăng lên khá nhiều. Cứ có thưởng là công ty tốt còn không có thì là công ty xấu? Không hẳn vậy. Công ty không thưởng cũng có những đặc trưng riêng và lợi thế riêng của nó. Đặc trưng đó là gì? Ưu nhược điểm của những công ty không-có-thưởng đó là gì? Chúng ta cùng đi tìm hiểu nhé.

Bản chất của tiền thưởng (bonus)

Bản chất của tiền thưởng (bonus) là việc chia lại lợi nhuận kinh doanh cho nhân viên bên cạnh lương cố định hàng tháng. Thông thường, ở Nhật có 2 đợt mà nhân viên được thưởng là mùa hè và mùa đông. Tuy nhiên, do tiền thưởng được phân chia lại từ lợi nhuận kinh doanh của công ty nên những khoản thưởng này không phải là khoản bắt buộc cố định mà nó phụ thuộc vào tình hình kinh doanh của công ty. Tất nhiên cũng có những công ty quy định cụ thể rõ ràng việc thưởng cho nhân viên, khi đó thì công ty sẽ có nghĩa vụ thực hiện quy định đó. Tuy nhiên, khi không có các quy định rõ ràng về tiền thưởng, các công ty sẽ không có nghĩa vụ phải chi trả tiền thưởng, và cũng không bị phạt nếu thay đổi chế độ thưởng cho nhân viên.

Tuy ở Nhật việc thưởng cho nhân viên là phổ biến nhưng cũng có không ít những công ty 1 năm thưởng 1 lần, hay thậm chí không có thưởng cũng không phải là hiếm. Đặc biệt, những năm gần đây thì số lượng công ty không có thưởng tăng lên khá nhiều.

Thực tế, các công ty không có thưởng không đồng nghĩa với việc công ty kinh doanh không tốt, thậm chí là ngược lại. Các công ty không có thưởng sẽ chuyển hoá tiền thưởng thành vào khoản lương cơ bản hàng tháng. Phía công ty sẽ giảm bớt được nghiệp vụ liên quan đến tiền thưởng, và không phải chuẩn bị 1 khoản tiền lớn ở 1 thời điểm để thưởng cho nhân viên. Về phía nhân viên, thay vì nhận 1 khoản tiền thưởng vào 1 thời điểm trong năm thì số tiền thưởng đó được coi như chia đều cho các tháng trong năm, từ đó lương cơ bản cũng tăng lên. Những công ty không thưởng nhưng lương cơ bản cao, ngược lại có khi tổng thu nhập trong năm lại cao hơn những công ty có thưởng nhưng lương cơ bản thấp. Ngoài ra, lương tháng cao nên thu nhập cũng được đảm bảo ổn định hơn so với công ty lương thấp mà có thưởng.

Đặc trưng của những công ty không có thưởng

Như đã nói ở trên, các công ty không có thưởng không đồng nghĩa với việc kinh doanh không tốt. Có những công ty kinh doanh tốt nhưng không thưởng mà thay vào đó tăng lương hàng tháng cho nhân viên. Tuy nhiên cũng có những công ty không có thưởng nhưng thu nhập hàng tháng cũng không cao. Nói tóm lại, những công ty không có thưởng, chủ yếu được chia thành 2 loại:

  • Loại 1: Công ty không có thưởng vì tình hình kinh doanh không tốt, không có lợi nhuận.
  • Loại 2: Công ty chuyển các khoản thưởng vào lương hàng tháng cho nhân viên.

Các công ty không có thưởng (hoặc thưởng rất ít) thường là các công ty vừa và nhỏ, dễ bị ảnh hưởng bởi tình hình kinh tế chung.

Ưu, nhược điểm của các công ty không có thưởng
Ưu điểm

Khi đi xin việc, hầu như ai cũng thích làm ở công ty có thưởng, và thưởng cao. Tuy nhiên, những công ty không có thưởng cũng có những ưu điểm riêng của nó.

Thông thường, mọi người thường hay nghĩ làm việc tại những công ty không có thưởng sẽ bị thiệt hơn. Tuy nhiên, trên thực tế người lao động làm việc tại công ty không có thưởng sẽ có thu nhập ổn định hơn so với làm việc ở công ty có thưởng. Ví dụ: thu nhập 500 vạn yên/năm bao gồm thưởng và 500 vạn yên/năm không có thưởng, người làm việc tại công ty không có thưởng sẽ có thu nhập ổn định hơn. Lý do là vì, ở công ty thứ nhất, 500 vạn yên/năm bao gồm thưởng, người lao động sẽ không được đảm bảo chắc chắn sẽ nhận được khoản tiền thưởng như kỳ vọng. Trường hợp công ty kinh doanh không tốt, tiền thưởng có thể sẽ bị giảm đi làm thu nhập giảm đi. Nói tóm lại, thu nhập sẽ không được đảm bảo ổn định so với công ty trả 500 vạn yên/năm không có thưởng.

Một ưu điểm nữa của các công ty không có thưởng đó là khi bonus được chuyển thành thu nhập hàng tháng, lương cơ bản tăng lên sẽ có lợi cho người lao động trong những trường hợp cần độ tín dụng cao như dễ dàng hơn khi vay mua nhà… Ngoài ra, khi lương cơ bản cao, tiền lương làm thêm ngoài giờ được tính dựa trên lương cơ bản cũng tăng lên, có lợi cho người lao động hơn.

Nhược điểm

Tất nhiên, công ty không có thưởng cũng có nhược điểm của nó, đó là làm cho người lao động khó tạo ra 1 khoản tiết kiệm hơn.

Ở những công ty không có thưởng, mỗi tháng đều đặn bạn sẽ nhận về 1 khoản tiền lương cơ bản khá cao, nhưng lại không có thời điểm nào bạn có thể nhận về 1 khoản tiền thưởng lớn. Nếu bạn không có kế hoạch tiết kiệm cụ thể mỗi tháng 1 ít, bạn sẽ không thể tạo cho mình 1 khoản tiền tiết kiệm từ thu nhập của mình.

Ngược lại, ở những công ty có thưởng, dù lương cơ bản không cao nhưng người lao động cũng có thời điểm được nhận về 1 khoản tiền lớn (lương và thưởng) và có thể tiết kiệm từ khoản tiền đó.

Một nhược điểm nữa của các công ty không có thưởng, đó là trong hoàn cảnh nào người lao động cũng chỉ nhận cố định 1 mức lương. Điều này khiến tinh thần làm việc cống hiến của nhân viên giảm sút (không muốn làm thêm giờ, không muốn làm việc hết mình…), về lâu dài sẽ ảnh hưởng đến khả năng kinh doanh của công ty.

Kết

Mọi vấn đề đều có 2 mặt của nó, các công ty không có thưởng cũng vậy, cũng có đặc trưng và ưu, nhược điểm riêng của nó. Hiểu được bản chất của vấn đề và mong muốn của bản thân khi đi xin việc sẽ giúp chúng ta tìm được những công ty phù hợp với mục tiêu của bản thân.

Xin vui lòng liên hệ trước khi đăng lại hoặc trích dẫn nội dung và hình ảnh từ Tomoni.

Bình luận

Loading...