Đừng nghĩ nữa, học thôi!

Mình hay chém gió trên facebook nên nhiều bạn lại tưởng mình học giỏi. Thỉnh thoảng có bạn lại inbox hỏi mình học tiếng Anh thì nên học sách gì, học tiếng Nhật bằng phương pháp nào, may mà các bạn không hỏi mình học Kinh tế lượng, Hồi quy Tương quan như thế nào ^^

Mình từ trước đến nay chưa dạy ai học cả, trừ mấy đứa trẻ con hàng xóm ngày xưa mình bắt nạt được. Thế nên mình chỉ biết trả lời theo cách duy nhất mình biết: “Các bạn cứ ra hiệu, tìm quyển sách nào rẻ nhất thị trường rồi học thuộc lòng từ đầu đến cuối. Học thuộc lòng xong một quyển thì tự khắc sẽ biết học tiếp như thế nào, không cần hỏi nữa”.

Và đúng là sau đó, không ai quay lại hỏi mình thêm nữa.

Cái thời mình bắt đầu học tiếng Anh, chẳng ai có iphone hay internet. Trong các hiệu sách của cả tỉnh chỉ có khoảng 10 đầu sách tiếng Anh, hai ba quyển từ điển. Ấy thế mà đủ cho cả một thế hệ.

Rồi cái thời mình học tiếng Nhật, cũng chỉ có 4-5 quyển sách, thêm một tí internet, nhưng may quá mà nó không ở trong túi quần hay trên đầu giường mình hàng ngày. Có lẽ nhờ thế mà hồi ấy mình cũng học hành khá tử tế.

Mọi chuyện chỉ trở nên tồi tệ khi mình bắt đầu có nhiều sách vở hơn thôi.

Trong cuộc sống hiện đại, con người có quá nhiều lựa chọn và chúng ta cho rằng “có nhiều lựa chọn sẽ tốt hơn”. Trong mấy quyển sách kinh tế học cổ điển, người ta cho rằng nếu con người được tự do lựa chọn, nó sẽ làm tăng tổng lợi ích riêng của cá nhân họ, và vì thế mà nó tốt hơn cho mọi thứ. Tốt hơn cho bản thân người đó, tốt hơn cho cả nền kinh tế, tốt hơn cho cả xã hội. Có nghĩa là nhiều lựa chọn là nhiều tự do, nhiều tự do là nhiều lợi ích.

Nhưng có vẻ như não bộ con người không hoạt động giống như một cái máy như thế. Không phải cứ có nhiều đầu vào thì sẽ có nhiều đầu ra như vậy.

Một cách cảm tính, có thể thấy rằng khi người ta có quá nhiều lựa chọn cho hầu hết mọi thứ xung quanh, người ta phải dành nhiều thời gian và công sức hơn để ngồi suy nghĩ và so sánh, dù sự khác biệt giữa các lựa chọn cũng không quá nhiều. Và việc đối diện với quá nhiều sự lựa chọn đó khiến người ta cảm thấy bị choáng ngợp vì không biết chọn cái nào, hoặc nếu có chọn được thì nó cũng luôn khiến ta tiếc nuối những cái mình đã không chọn, lo lắng cái mình đã chọn có phải là cái tốt nhất không, và nhìn chung là cảm thấy không hài lòng về lựa chọn của mình (xem thêm TED talk/sách của bác Barry Schwartz nhé! Mình chỉ chép từ đấy ra thôi)

Để chứng minh điều này, các nhà nghiên cứu đã làm đủ các thực nghiệm và điều tra xã hội để về đánh giá mối quan hệ giữa số lượng lựa chọn với mức độ hài lòng của con người đối với quyết định của mình trong nhiều tình huống trong cuộc sống. Kết quả có vẻ rất thú vị, quá nhiều sự lựa chọn thường khiến người ta cảm thấy bi quan và khó đối mặt với khó khăn trong cuộc sống (trong cuộc điều tra về những người thuộc những tôn giáo khác nhau), cảm thấy khó tập trung, nhanh chán và cáu kỉnh (khi cho trẻ con lựa chọn giữa rất nhiều đồ chơi để chơi), cảm thấy lăn tăn phân vân và không thể quyết định nổi (khi đi siêu thị và thấy bày quá nhiều loại mứt trên kệ). Còn có mấy cuộc điều tra về mức độ hài lòng cuộc sống của những người Tây Đức và Đông Đức sau khi thống nhất nữa, hay cách người Liên Xô cũ nhìn 7 sản phẩm nước ngọt có ga của Mỹ chỉ là một loại đồ uống, và không hề bị phân tâm bởi nó như cách người Mỹ thường phản ứng ^^ Nhưng thôi, những chuyện lớn quá thì mình chỉ kể ra vậy vậy thôi, không nên đánh giá hồ đồ. Các bạn xem thêm trong cuốn Art of Choosing của Sheena Iyengar nhé! Mình cũng vừa đọc xong thôi mà đã chém được thế này rồi đấy. 

Quá nhiều lựa chọn thì không tốt, nhưng ai cũng biết rằng có lựa chọn thì vẫn tốt hơn là không có. Vậy khoảng bao nhiêu lựa chọn thì sẽ đủ?

Nhà tâm lý học George A. Miller đã viết 1 bài báo từ những năm 1950 về mức độ nhớ (memory span – mức độ ghi nhớ và nhắc lại ngay lập tức một cách chính xác hơn 50% số lượng thông tin nhận được) của con người. Trong bài báo này, Miller cho rằng con người có khả năng ghi nhớ 7 +/- 2 (tức là từ 5 đến 9 thông tin). Đây là một trong những bài báo kinh điển, được trích dẫn lại nhiều nhất trong lĩnh vực tâm lý học. Rồi người ta lại có “Rule of Three” để có được một bài thuyết trình hay trong các khoá dạy thuyết trình. Hay các bạn chuyên gia của các công ty tư vấn lớn hay truyền tai nhau về việc chỉ nên đưa cho khách hàng của mình bảng ma trận 3×3, tức là 3 lựa chọn, và mỗi lựa chọn lại có 3 khả năng xảy ra, và tiếp tục như vậy thành 3 cấp thôi. Nhiều quá lại không có khách nào tin tư vấn nữa. Ngay cả trong quyển sách của Sheena Iyengar mình nói ở trên, cũng có một số thực nghiệm thú vị với con số 6 (6 món đồ chơi, 6 loại mứt…) ^^ Một cách nôm na là, đầu óc chúng ta có giới hạn, và cái giới hạn này đếm được trên mười đầu ngón tay thôi, buồn chưa?

=> Số các lựa chọn để đưa ra một sự lựa chọn tối ưu là khoảng từ 3 đến 9 đó. Bài học take-away trong trường hợp học ngoại ngữ là cứ mua 3 quyển trước, đi mua luôn đi, đừng nghĩ nữa. Nhưng mua rồi thì nhớ học thuộc lòng hết là được.

Thử nghĩ mà xem, một ngày đã phải ra nhiều quyết định thế nào khi nghĩ xem nên nhắn tin cho đứa bạn nào để rủ đi chơi, bằng ứng dụng gì, mặc quần gì mix với áo gì với giày gì để ra đường, đến hiệu sách nào, chọn sách gì trong mấy trăm cuốn màu mè sặc sỡ như nhau ấy, rồi vào hiệu cà phê nào, chọn capuchino hay macchiato. Chỉ nghĩ thôi là mình đã không còn sức để đọc bất kỳ loại sách nào rồi. Vậy nên tiết kiệm được công sức cho cái lựa chọn nào thì cứ tiết kiệm, dành thời gian cho những cái quan trọng hơn, nhỉ?

MPKEN mới khai trương dịch vụ hỗ trợ xin visa cho người Việt với nhiều ưu đãi.

  • Giảm 1 man cho những bạn đã từng tham gia event, lớp học do MPKEN tổ chức
  • Giảm 5 sen cho những bạn đăng ký sớm (từ ngày 1-5 hàng tháng)
  • Dịch vụ check hồ sơ do luật sư người Nhật giàu kinh nghiệm với giá chỉ 2 man  ➞ Đặc biệt, giảm 2 man khi có nguyện vọng chuyển đổi sang dịch vụ xin visa trọn gói

Truy cập ngay trang thông tin tuyển dụng của MPKEN để cập nhật các tin tuyển dụng mới nhất và hoàn toàn ko mất phí:

https://www.mpkenhr.jp

Xin vui lòng liên hệ trước khi đăng lại hoặc trích dẫn nội dung và hình ảnh từ Tomoni.

Bình luận

Loading...