Tham gia bảo hiểm xã hội đối với người lao động ngắn hạn: Điều kiện và lợi ích

   Khi đi làm tại công ty ở Nhật, việc tham gia bảo hiểm xã hội (社会保険)là quyền lợi cơ bản đối với 1 nhân viên chính thức (正社員). Tuy nhiên, các bạn có biết rằng, hiện nay người lao động ngắn hạn (短時間労働者)cũng có thể tham gia bảo hiểm xã hội (bảo hiểm sức khỏe 健康保険、bảo hiểm lương hưu 厚生年金) nếu thỏa mãn 1 vài điều kiện nhất định? Những điều kiện đó là gì? Những lợi ích của việc tham gia bảo hiểm xã hội cụ thể ra sao? Tomoni sẽ giải thích cho các bạn cụ thể trong bài hôm nay nhé.

Bảo hiểm xã hội cho người lao động ngắn hạn và điều kiện tham gia

   Người lao động ngắn hạn (短時間労働者)là những người lao động bán thời gian, làm việc theo ngày… hay gọi chung là những nhân viên không chính thức (正社員でない労働者).

   Trước ngày 1/10/2016, Luật Lao động quy định, người lao động ngắn hạn được tham gia bảo hiểm phải thỏa mãn ít nhất điều kiện sau:”Hợp đồng lao động kéo dài 1 thời hạn nhất định, số giờ làm việc quy định trong tuần và số ngày làm việc trong tháng phải từ 3/4 số giờ và ngày làm việc của 1 nhân viên chính thức thông thường.”

   Quy định này được gọi là “Tiêu chuẩn 3/4”, thông thường 1 nhân viên chính thức có số giờ lao động 1 tuần là 40 giờ, tức là, số giờ làm việc 1 tuần của người lao động ngắn hạn phải từ 30 giờ trở lên mới được tham gia bảo hiểm xã hội.

   Tuy nhiên, từ ngày 1/10/2016 trờ đi, luật Lao động thay đổi, mở rộng phạm vi áp dụng tham gia bảo hiểm xã hội cho người lao động ngắn hạn. Cụ thể, người lao động ngắn hạn dù không thỏa mãn “Tiêu chuẩn 3/4” (tức số giờ làm việc trong 1 tuần dưới 30 tiếng) vẫn có thể tham gia bảo hiểm xã hội nếu thỏa mãn những điều kiện sau đây:

① Thời gian làm việc 1 tuần từ 20 tiếng trở lên
② Dự định làm việc liên tục từ 1 năm trở lên
③ Lương tháng từ 88.000 yên trở lên
④ Không phải là học sinh, sinh viên
⑤ Làm việc cho doanh nghiệp có trên 500 (từ 501 trở lên) nhân viên lao động thường xuyên

① Thời gian làm việc 1 tuần từ 20 tiếng trở lên

   Thời gian làm việc ở đây là thời gian làm việc thông thường dựa trên quy định trong hợp đồng, không bao gồm thời gian làm thêm ngoài giờ.

   Trường hợp hợp đồng quy định thời gian làm việc không theo tuần (VD: theo tháng hoặc theo năm) hoặc không quy định rõ, mà thay đổi theo từng tuần, thì cần quy ra thời gian làm việc trung bình 1 tuần.

   Lưu ý: Trường hợp thời gian làm việc ghi trong hợp đồng không đủ 20 tiếng 1 tuần, nhưng thời gian làm việc thực tế luôn luôn từ 20 tiếng trở lên thì người lao động vẫn thuộc đối tượng có thể tham gia bảo hiểm xã hội của  công ty.

② Dự định làm việc liên tục từ 1 năm trở lên

   Điều kiện này được thỏa mãn trong các trường hợp sau:

  • Hợp đồng không quy định cụ thể về thời hạn hợp đồng
  • Hợp đồng có quy định cụ thể về thời hạn hợp đồng, và từ 1 năm trở lên.
  • Trường hợp hợp đồng có thời hạn dưới 1 năm, nhưng thỏa mãn điều kiện trong hợp đồng có ghi khả năng gia hạn hợp đồng, hoặc đã từng có tiền lệ kí hợp đồng dưới 1 năm, sau đó gia hạn hợp đồng và làm việc từ 1 năm trở lên.
③ Lương tháng từ 88.000 yên trở lên

   Đây là lương tháng cơ bản, không bao gồm tiền lương ngoài giờ, phụ cấp làm đêm, phụ cấp đi làm ngày nghỉ, phụ cấp đi lại hay bonus…

④ Không phải là học sinh, sinh viên

   Người lao động là học sinh, sinh viên thông thường nói chung không được coi là đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội của công ty.

⑤ Làm việc cho doanh nghiệp có trên 500 (từ 501 trở lên) nhân viên lao động thường xuyên

   Là doanh nghiệp pháp nhân hoặc cá nhân thỏa mãn điều kiện: Không phân biệt nhân viên chính thức hay không chính thức, tổng số nhân viên của doanh nghiệp (bao gồm tất cả các cơ sở thuộc doanh nghiệp) đã được tham gia bảo hiểm xã hội từ 501 người trở lên. Do vậy, những doanh nghiệp thỏa mãn điều kiện này thường là những doanh nghiệp khá lớn.

   Tuy nhiên, từ tháng 4 năm 2017, luật thay đổi mở rộng áp dụng cho cả những doanh nghiệp có số nhân viên lao động thường xuyên dưới 500, nhưng thỏa mãn 1 trong 2 điều kiện sau:

  • Doanh nghiệp thuộc cả đoàn thể công cộng của địa phương
  • Doanh nghiệp pháp nhân/cá nhân đăng ký tham gia bảo hiểm xã hội dựa trên sự thỏa thuận đồng ý giữa người thuê lao động và nhân viên (労使合意に基づき申出をする法人・個人の事業所).

  * 労使合意に基づき申出をする法人・個人の事業所:là doanh nghiệp pháp nhân có sự đồng ý sau:
① Có sự đồng ý của quá nửa số thành viên nghiệp đoàn doanh nghiệp;
Trường hợp doanh nghiệp không có nghiệp đoàn
② Có sự đồng ý của người đại diện cho quá nửa số nhân viên của doanh nghiệp
③ Có sự đồng ý của quá nửa số nhân viên của doanh nghiệp

   Nói cách khác, trường hợp doanh nghiệp pháp nhân có số nhân viên thường xuyên dưới 500, nếu có sự đồng ý tham gia của quá nửa số nhân viên thì có thể đăng ký tham gia bảo hiểm xã hội.

Lợi ích của việc tham gia bảo hiểm xã hội

   Người lao động ngắn hạn khi tham gia bảo hiểm xã hội sẽ có những lợi ích sau:

(1)Tăng khoản lương hưu nhận được trong tương lai
(2)Phạm vi bảo hiểm chi trả được mở rộng, khoản tiền chi trả tăng lên
(3)Chi phí trị liệu (Bảo hiểm sức khỏe) được chi trả đầy đủ hơn trong nhiều trường hợp
(4)Doanh nghiệp sẽ chịu 1 nửa phí bảo hiểm cho người lao động
(5)Đảm bảo thu nhập khi nghỉ việc vì bệnh lý hay sinh nở

   Tuy nhiên, tham gia bảo hiểm xã hội cũng có điều bất lợi là khoản thu nhập nhận được hàng tháng hiện tại sẽ giảm xuống do phải đóng phí bảo hiểm. Do vậy, người lao động cần hiểu rõ những lợi ích cũng như bất lợi (do giảm thu nhập tạm thời) của việc tham gia bảo hiểm để từ đó quyết định có tham gia bảo hiểm xã hội hay không.

Xin vui lòng liên hệ trước khi đăng lại hoặc trích dẫn nội dung và hình ảnh từ Tomoni.

Bình luận

Loading...